진단 및 치료용 나노의약품

Nanomedicine: An Emerging Modality Based on Nanotechnology for Therapy and Diagnosis

  • ;
  • 박재형 (경희대학교 환경응용화학대학 고분자섬유신소재전공) ;
  • 김광명 (한국과학기술연구원 의과학연구센터) ;
  • 권익찬 (한국과학기술연구원 의과학연구센터)
  • Gurusamy, Saravanakumar (Department of Advanced Polymer and Fiber Materials, Kyung Hee University) ;
  • Park, Jae Hyung (Department of Advanced Polymer and Fiber Materials, Kyung Hee University) ;
  • Kim, Kwangmeyung (Biomedical Research Center, Korean Institute of Science and Technology,) ;
  • Kwon, Ick Chan (Biomedical Research Center, Korean Institute of Science and Technology,)
  • 투고 : 2007.05.21
  • 발행 : 2007.06.10

초록

나노의약품(Nanomedicine)은 나노기술이 접목된 신기능성 의약품을 의미하며 빠르게 발전하고 있는 신생 분야이다. 아직 상용화된 나노의약품은 많지 않지만 최근 나노기술이 접목된 진단 및 치료제제가 속속 개발되면서 기존 의약품을 대체하는 추세에 있다. 나노의약품 연구는 지난 10여년 동안 미국과 유럽을 중심으로 활발히 진행되었으며, 그 결과로 2000년대에 접어서면서 나노의약품 관련 특허 및 논문의 수가 급속히 증가하고 있다. 본 총설에서는 탄소 나노소재, 고분자 약물전달 시스템, 진단영상 소재 등과 같은 대표적인 나노의약품의 연구개발 동향을 소개하고 있다.

참고문헌

  1. O. C. Farokhad, R. Langer, Adv Drug Deliv. Rev., 58, 1456 (2006) https://doi.org/10.1016/j.addr.2006.09.011
  2. V. Wagner, A. Dullaart, A. K. Bock, and A Zweck, Nat. Biotechnol., 24, 1211 (2006) https://doi.org/10.1038/nbt1006-1211
  3. M. Eaton, Nat. Mater., 6, 251 (2007) https://doi.org/10.1038/nmat1879
  4. A Trillion Dollar Market? When? http://www.cientifica.com
  5. http://www.esf.org
  6. H. W. Kroto, J. R. Heath, S. C. O'Brien, R. F. Curl, R. F. Smalley, Nature, 318, 162 (1985) https://doi.org/10.1038/318162a0
  7. A. Hirsch, The Chemistry of the Fullerenes, Thieme, Stuttgart (1994)
  8. M. Brettreich, A. Hirsch, Tetrahedron Lett., 39, 2731 (1998)
  9. J. L. Atwood, G. A. Koutsantonis, and C. L. Raston, Nature, 368, 229 (1994)
  10. W. A. Scrivens, J. M. Tour, K. E. Creek, and L. Pirisi, J. Am. Chem. Soc., 116, 4517 (1994)
  11. S. Yamago, H. Tokuyama, E. Nakamura, K. Kikuchi, S. Kananishi, K. Sueki, H. Nakahara, S. Enomoto, and F. Ambe, Chem. Biol., 2, 385 (1995)
  12. R. Sijbesma, G. Srdanov, F. Wudl, J. A. Gastoro, C. Wilkins, and S. H. Friedman, J. Am. Chem. Soc., 115, 6510 (1993)
  13. L. L. Dugan, D. M. Turetsky, C. Du, D. Lobner, M. Wheeler, C. R. Almli, C. K.-F. Shen, T.-Y. Luh, D. W. Choi, and T.-S. Lin, Proc. Natl. Acad. Sci. USA, 94, 9434 (1997)
  14. M. Satoh and I. Takayanagi, J. Pharmacol Sci., 100, 513 (2006) https://doi.org/10.1254/jphs.CPJ06002X
  15. S. Bosi, T. D. Ros, G. Spalluto, and M. Prato, Eur. J. Med. Chem., 38, 913 (2003) https://doi.org/10.1016/j.ejmech.2003.09.005
  16. P. M. Ajayan, Chem. Rev., 99, 1787 (1999)
  17. C. R. Martin, P. Kohli, Nat. Rev. Drug Discov., 2, 29 (2003) https://doi.org/10.1038/nrd988
  18. H. Murakami and N. Nakashima, J. Nanosci. Nanotechnol., 6, 16, (2006)
  19. N. W. S. Kam and H. Dai, Phys. Stat. Sol. (a), 243, 3561 (2006) https://doi.org/10.1002/pssb.200669226
  20. D. Pantarotto, J. P. Briand, M. Prato, and A. Bianco, Chem. Commun., 1, 16 (2004)
  21. Z. Yinghuai, A. T. Peng, K. Carpenter, J. A. Maguire, N. S. Hosmane, and M. Takagaki, J. Am. Chem. Soc., 127, 9875 (2005) https://doi.org/10.1021/ja0517116
  22. D. Pantarotto, C. D. Partidos, R. Graff, J. Hoebeke, J.-P. Briand, M. Prato, and A. Bianco, J. Am. Chem. Soc., 125, 6160 (2003)
  23. N. W. S. Kam, M. O'Connell, J. A. Wisdom, and H. Dai, Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A, 102, 11600 (2005)
  24. Z. Liu, W. Cai, L. He, N. Nakayama, K. Chen, X. Sun, X. Chen, and H. Dai, Nature Nanotech., 2, 47 (2007) https://doi.org/10.1038/nnano.2006.170
  25. R. Duncan, Nat. Rev. Drug Discovery, 2, 347 (2003) https://doi.org/10.1038/nrd1088
  26. G. S. Kwon, S. Suwa, M. Yokoyama, T. Okano, Y. Sakurai, and K. Kataoka, J Control Release, 29, 17 (1994)
  27. M. Yokoyama, S. Inoue, K. Kataoka, N. Yui, T. Okano, and Y. Sakurai, Makromol Chem., 190, 2041 (1989) https://doi.org/10.1002/macp.1989.021900904
  28. Y. Kakizawa, S. Furukawa, and K. Kataoka, J. Control Release, 97, 345 (2004) https://doi.org/10.1016/j.jconrel.2004.03.031
  29. G. R. Newkome, Z. Yao, G. R. Baker, and V. K. Gupta, J. Org. Chem., 50, 2003 (1985) https://doi.org/10.1021/jo00211a052
  30. M. S. Wendland and S. C. Zimmerman, J. Am. Chem. Soc., 121, 1389 (1999)
  31. P. Felgner, Y. Barenholz, J. P. Behr, S. H. Cheng, P. Cullis, L. Huang, F. J. Jessee, L. Seymour, F. Szoka, A. R. Thierry, E. Wagner, and G. Wu, Hum. Gene Ther. 8, 511 (1997)
  32. S. Kim, Y. T. Lim, E. G. Soltesz, A. M. D. Grand, J. Lee, A. Nakayama, J. A. Parker, T. Mihaljevic, R. G. Laurence, D. M. Dor, L. H. Cohn, M. G. Bawendi, and J. V. Frangioni, Nat. Biotechnol, 22, 93 (203)
  33. W. W. Yu, E. Chang, and R. Drezek, V. Colvin, Biochem. Biophys. Res. Commun., 348, 781 (2006) https://doi.org/10.1016/j.bbrc.2006.07.160
  34. C. Kirchner, T. Liedl, S. Kudera, T. Pellegrino, A. M. Javier, H. E. Gaub, S. Stolzle, N. Fertig, and Wolfgang J. Parak, Nano Lett., 5, 331 (2005) https://doi.org/10.1021/nl047996m
  35. S. Benderbous, C. Corot, P. Jacobs, and B. Bonnemain, Acad. Radiol. 3 (suppl. 2), S292 (1996)
  36. D. L. J. Thorek, A. Chen, J. Czupryna, and A Tsourkas, Ann. Biomed. Eng., 34, 23 (2006) https://doi.org/10.1007/s10439-005-9002-7
  37. H. Gu, K. Xu, Z. Yang, C. K. Chang, and B. Xu, Chem. Commun., 34, 4270 (2005)
  38. L. R. Hirsch, A. M. Gobin, A. R. Lowery, F. Tam, R. A. Drezek, N. J. Halas, and J. L. West, Annals of Biomedical Engineering, 34, 15 (2006) https://doi.org/10.1007/s10439-005-9001-8
  39. H. S. Zhou, I. Honma, and H. Komiyama, Phys. Rev. B, 50, 12052 (1994)
  40. S. J. Oldenburg, R. D. Averitt, S. L. Westcott, and N. J. Halas, Chem. Phys. Lett. 28, 243 (1998)
  41. W. Shi, Y. Sahoo, M. T. Swihart, and P. N. Prasad, Langmuir, 21, 1610 (2005) https://doi.org/10.1021/la047628y